رئیس محترم، نایب رئیس محترم، گزارشگر ویژه،
عالیجنابان، شرکتکنندگان محترم، همکاران عزیز،
از حضورم در این مجمع (مجمع اقلیت های سازمان ملل) با موضوع «حمایت و شمول اقلیتها» که البته مسائلی با اهمیت فراوان برای رفاه جمعی ما و توانایی ما برای زندگی مسالمتآمیز در کنار هم هستند، بسیار خرسندم.
در اینجا در ژنو، پاییز – با بوم نقاشی رنگارنگ خود از سایهها و اشکال – این واقعیت را به ما یادآوری میکند که تنوع هم طبیعی است و هم شگفتانگیز.
رابطه بشریت با تنوع بسیار پیچیده است، اما اهمیت حیاتی آن کمتر از پیچیدگی آن نیست. کودکان اغلب مجذوب تفاوتها میشوند؛ آنها با شیفتگی برگهای پاییزی و صدفهای دریایی را جمعآوری میکنند و از روشهای بیشماری که افراد میتوانند منحصر به فرد باشند، لذت میبرند. تنوع اولین معلم ماست.
اما زندگی به ما درسهای سختتری میآموزد. الگوهای قدرت، سرکوب، طرد و سلب انسانیت، تداعیهای نادرستی میان گروههای غیرحاکم و دشمنی، بینظمی و جرم ایجاد میکنند و در نتیجه ترس و نفرت را القاء مینمایند. این پیوندها نه طبیعی هستند و نه تصادفی.
در سراسر جهان، اقلیتهای ملی یا قومی، مذهبی و زبانی همچنان به طور نامتناسبی تحت تأثیر فقر، بیکاری و بیخانمانی قرار دارند. ما شاهد غصب زمینها و آوارگیها، سرکوب فرهنگی، و حتی تخلیه اجباری از خانهها و سرزمینهای اجدادی برای ایجاد فضا برای گردشگری و تجارت هستیم. خشونت پلیس علیه اقلیتها به شکلی نگرانکننده رایج شده است.
اقلیتها که در سرزمینهای خود ناخوانده تلقی میشوند، اکثریت مردم بیتابعیت جهان را تشکیل میدهند و برخی عوامل، حقوق اساسی را بیش از پیش از دسترس آنها دور میکنند.
در محیطهای کاری ما، اعضای جوامع اقلیت اغلب آخرین کسانی هستند که استخدام میشوند و اولین کسانی هستند که اخراج میگردند. نهادهای ما همچنان در انعکاس تنوع مردمی که به آنها خدمت میکنند، شکست میخورند. عدم حضور نمایندگان رومانی در پارلمان اروپا تنها یکی از این نمونههاست.
در تعداد فزایندهای از حکومتهای اقتدارگرا، حقوق، هویتها و صداهای اقلیتها خفه شده و آنها در حال خفگی هستند. اما حتی در کشورهای دموکراتیک نیز برخی دولتها در حال لغو حمایتهای قانونی، کاهش سهمیههای مشارکت و استخدام، و حتی مجوز دادن به راهپیماییها هستند. بدنام کردن اقلیتها به یک تاکتیک سودمند «تفرقه بینداز و حکومت کن» برای رهبرانی تبدیل شده است که به دنبال ایجاد تفرقه، سردرگمی و انحراف اذهان از شکستهای خود هستند.
یکی از نبردهای اصلی علیه اقلیتها، همه روزه بر روی صفحه تلفنها و رایانههای ما در جریان است. جایی که دادههای موجود نشان میدهند که حدود هفتاد درصد از کسانی که در شبکههای اجتماعی مورد هدف سخنان نفرتپراکن قرار میگیرند، احتمالا به گروههای اقلیت تعلق دارند. سیستمهای تعدیل محتوا که قرار است از آنها محافظت کنند، اغلب قربانیان را به جای عاملان نفرت پراکنی مجازات میکنند.
تهاجم آنلاین، بازتاب دنیای واقعی است: در بسیاری از مکانها، جرایم ناشی از نفرت قومی در حال افزایش است. این چالشها برای آسیبپذیرترین افراد در میان گروههای اقلیت از جمله افراد دگرباش جنسی، افراد دارای معلولیت، جوانان، و به ویژه زنان تشدید میشود و بسیاری از نقض حقوق اینها به دلیل فقدان دادهها، مخفی باقی میمانند که این خود منجر به فقدان پاسخگویی میشود.
شرکتکنندگان محترم،
تبعیض و نفرت به یک چرخه معیوب و ویرانگر گره خوردهاند که ما میتوانیم و باید آن را بشکنیم.
اولاً، ما به قوانین جامع ضدتبعیض نیاز داریم. حقوق اقلیتها، حقوق بشر هستند. امروزه، کمتر از یک چهارم کشورهای جهان دارای چنین قانونی هستند و هیچ قانون جدیدی در سه سال گذشته تصویب نشده است. مجالس قانونگذاری باید بیدار شوند و اقدام کنند.
ثانیاً، حمایت از اقلیت ها باید همگام با شمول و مشارکت معنادار باشد. گروههای اقلیت باید برای مشارکت در حکمرانی دعوت شوند. زیرا ما میدانیم که شمول، اعتماد را هم در میان جوامع و هم بین مردم و دولتهایشان تقویت میکند. اقلیتها همچنین باید اجازه یابند تا اقتصادهای ما را غنی سازند. طرد شدن در محیط کار هزینه دارد: هزینه فرصتهای از دست رفته و نوآوری کمتر.
تنوع، انرژی تجدیدپذیر جوامع ماست؛ سرمایهگذاری در آن، شکوفایی مشترک را به پیش میبرد. و ما باید اقلیتها را در تمام تلاشهای برقراری صلح، در فرآیندهای عدالت انتقالی و آشتی، بگنجانیم. صلح تنها زمانی پایدار است که صدای هر فرد شنیده شود.
ثالثاً، آموزش حقوق بشر میتواند به تبدیل تعهدات قانونی به واقعیت کمک کند. نهادینه کردن آن در تمام برنامههای درسی در همه سطوح، کلید از بین بردن کلیشهها و پرورش درک متقابل است.
رابعاً، مدافعان حقوق بشر، نگهبانان حقوق و عدالت هستند، اما آنها به محافظت نیاز دارند. تهدید، جرمانگاری و کشتار مدافعان حقوق اقلیتها نشان میدهد که ما به اندازه کافی کار نکردهایم.
و بالاخره، ما باید در سیستمهای دادهای قابل اعتماد سرمایهگذاری کنیم تا اقلیتها قابل رؤیت شوند و کسانی را که حقوق آنها را نقض میکنند، پاسخگو کنیم. ما میبینیم که در بسیاری از کشورها، دادههای تفکیکشده درباره اقلیتها وجود ندارد.
با قویتر شدن بادهای تفرقه، رهبری دولتها میتوانند به ما در عبور از طوفان کمک کنند. و این کاملاً کلیدی است.
میخواهم از کشورهایی که از قوانین و استراتژیهای جدید در زمینه عدم تبعیض حمایت میکنند، فهرست اقلیتهای به رسمیت شناخته شده را گسترش میدهند و برای جبران بیعدالتیهای گذشته اقدام میکنند، قدردانی کنم.
دفتر من فعالانه از این کار مهم – هم در سطح قانونی و هم در سطح سیاستگذاری – حمایت میکند. ما همچنین با هنرمندان اقلیت، مدافعان حقوق بشر، جوانان و رهبران مذهبی تعامل داریم تا از تلاشهای آنها حمایت کرده و به تعمیق گفتوگوی بینادی و بینافرهنگی کمک کنیم.
تمام این اقدامات به ایجاد ارتباط، متحد ساختن، و ارج نهادن به مردم در تمام گوناگونی ها و پیچیدگی ها کمک میکند.
زیرا طبیعت متنوع است، و ما نیز همینطور.
ما باید آن را بپذیریم و با اراده سیاسی و استراتژیهای درست، از آن بهترین بهره را ببریم.
از توجه شما بسیار سپاسگزارم.
منبع: دفتر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل (OHCHR)